Taryfa B23 / trójstrefowa, średnie napięcie 1-110 kV
Domyślny wybór dla piekarni z piecami chlebowymi, pralni przemysłowych i dużych hoteli z kotłownią elektryczną. W 2024 - średnio 19% taniej niż B11. W 2026 - różnica rośnie do 24% przy dobrze zaplanowanym profilu pracy.
Taryfa B23 to trójstrefowa stawka dystrybucyjna dla odbiorców na średnim napięciu, gdzie cena energii zmienia się trzy razy na dobę: szczyt przedpołudniowy, szczyt popołudniowy, dolina nocna. Opłaca się od ~70 MWh/rok, jeśli minimum 35% zużycia możesz przesunąć poza godziny szczytowe - w przeciwnym razie B22 lub B11 wyjdą taniej.
Czym dokładnie jest taryfa B23
B23 to grupa taryfowa z Taryfy OSD – czyli z cennika dystrybutora (Tauron Dystrybucja, PGE Dystrybucja, Energa-Operator, Stoen Operator, Enea Operator). Litera B oznacza odbiorcę przyłączonego do sieci średniego napięcia (1 kV – 110 kV). Cyfra 23 to numer wariantu rozliczeń – dwucyfrowy kod, w którym pierwsza cyfra mówi o liczbie stref czasowych (2 = trójstrefa), a druga o sposobie pomiaru mocy (3 = pomiar mocy 15-minutowy).
To istotne, bo na średnim napięciu odbiorca zawsze rozlicza się z dystrybutorem osobno (umowa dystrybucyjna) i ze sprzedawcą osobno (umowa sprzedaży – możliwa do zmiany w trybie TPA). Sprzedawcy nie wybierasz w taryfie B23 – wybierasz go niezależnie. Taryfa dotyczy tylko dystrybucji.
Trzy strefy doby – i dlaczego to ma znaczenie
Doba w B23 jest podzielona na trzy okresy. Ceny w każdej strefie różnią się o około 220-280%. To nie błąd. To dlatego B23 jest narzędziem, a nie tylko opisem.
| Strefa | Godziny | Stawka netto | Δ vs szczyt | Typowy udział doby |
|---|---|---|---|---|
| Szczyt przedpołudniowy | 07:00-13:00 | 0,5912 zł/kWh | – | 25% |
| Szczyt popołudniowy | 19:00-22:00 | 0,5912 zł/kWh | – | 12% |
| Pozaszczyt | 13:00-19:00 | 0,3142 zł/kWh | -47% | 25% |
| Dolina nocna | 22:00-07:00 | 0,2078 zł/kWh | -65% | 38% |
Im bardziej zużycie firmy schodzi poza szczyty, tym taniej. Piekarnia z piecem chlebowym pracującym 22:00-06:00 jest praktycznie cały czas w strefie najtańszej – i właśnie tu B23 pokazuje swoją wartość.
Próg, od którego B23 jest tańsza niż B22 lub B11 to 35% zużycia rocznego w strefach nocnej i pozaszczytowej. Niżej – B22 jest tańsza, bo nie płacisz za dwa szczyty osobno. Wyżej – różnica rośnie liniowo, w naszych audytach maks. 24% rocznego rachunku dystrybucyjnego.
Dla kogo jest B23 – i kiedy lepiej zostać w B22
B23 ma sens, gdy spełnione są wszystkie trzy warunki jednocześnie:
- Przyłącze średniego napięcia. Bez transformatora SN/nN niemożliwe – zostajesz w taryfie C (niskie napięcie).
- Zużycie roczne > 70 MWh. Poniżej tego progu opłata stała mocy umownej zjada oszczędności na strefach.
- Co najmniej 35% zużycia możliwe do przesunięcia w okno 22:00-07:00 (dolina) lub 13:00-19:00 (pozaszczyt). Bez tego – B22 lub B11 wyjdzie taniej.
Jak policzyć, czy się opłaca – formuła z faktury
Nie da się tego policzyć w głowie. Ale da się to policzyć w 4 minuty na podstawie ostatnich 12 faktur. Formuła:
ROK_DYSTRYBUCJA_B23 = (kWh_szczyt × 0,5912)
+ (kWh_poza × 0,3142)
+ (kWh_noc × 0,2078)
+ (P_umowna × 182,40 × 12)
# Porównaj z:
ROK_DYSTRYBUCJA_B22 = (kWh_szczyt × 0,5184)
+ (kWh_poza × 0,2810)
+ (P_umowna × 182,40 × 12)
Wynik dodatni dla B22 = zostań na obecnej taryfie. Wynik dodatni dla B23 = warto składać wniosek. Drugą warstwę – koszt energii (sprzedawcy, nie dystrybutora) – liczymy osobno, bo jest negocjowalna.
Jak zmienić taryfę z B22 na B23
Procedura formalna jest prosta – komplikuje się tylko kalendarz dystrybutora.
- Dzień 0. Składasz wniosek do BTRP dystrybutora – formularz dostępny on-line lub w naszej sekcji /wzory/.
- Dzień 14. BTRP wydaje decyzję. W 92% przypadków pozytywną – odmowy dotyczą głównie błędnych mocy umownych.
- Dzień 30-60. Wymiana licznika (jeśli stary nie ma pomiaru 15-minutowego) – bezpłatna, robi to dystrybutor. Możliwy jeden dzień przerwy w dostawie energii (zwykle do 4h).
- Dzień 75 (typowo). Pierwsza pełna faktura w nowej taryfie. Tu właśnie pojawiają się trzy strefy zamiast dwóch.
Trzy najczęstsze błędy przy B23
W 412 audytach taryfowych w 2024-2025 zobaczyliśmy te błędy w połowie firm rozliczanych w B23. Wszystkie do naprawienia w 30 dni.
- Moc umowna ustawiona „na zapas” – 250-400 kW gdy realnie firma używa 140 kW. Płatność opłaty stałej za moc której nie używasz to średnio 14-22% rachunku dystrybucyjnego. Korekta przez wniosek o zmianę mocy umownej.
- Brak kompensacji mocy biernej przy tg φ > 0,4. Karna opłata na fakturze, którą zarząd traktuje jako „inną opłatę”. Próg ekonomiczny instalacji kondensatorów: rachunek roczny > 90 000 zł.
- Praca pieców w godzinach szczytowych przez przyzwyczajenie z czasów taryfy stałej. 1-godzinne przesunięcie startu pieca chlebowego z 6:30 na 5:30 = 8% niższy koszt energii rocznie. Bez inwestycji.
Dlaczego OSD sam tego nie zaproponuje
Dystrybutorzy energii w Polsce są monopolami naturalnymi z taryfami zatwierdzanymi przez URE. Z punktu widzenia OSD nie ma znaczenia czy klient płaci w B11, B22, B23 – przychód na poziomie obrotu jest porównywalny. Stąd brak motywacji do podpowiedzi „zmień taryfę”. Dział obsługi klienta dystrybutora odpowiada na pytanie zadane wprost – sam taryf nie analizuje. To zostawia się klientowi (lub jego doradcy).
Innymi słowy: jeśli sam nie zapytasz albo nie zlecisz audytu komuś, kto zapyta za Ciebie – będziesz dalej w taryfie sprzed lat. Średni wiek taryfy w naszych audytach z 2025: 9 lat. Dla porównania: średni wiek pieca w piekarniach: 7 lat. Taryfa starzeje się szybciej niż urządzenia.
Dla kogo to ma znaczenie
- PiekarnieWysokiePieczenie nocne 22:00-06:00 = 60-80% zużycia w dolinie. Średnia oszczędność: 18-24%.
- Pralnie przemysłoweWysokieSuszarki przesuwalne na 22:00-06:00. Magiel + obróbka - mogą być w pozaszczycie.
- Hotele > 80 pokoiŚrednieKotłownia elektryczna + klimatyzacja chłodnicza nocna. Audyt obowiązkowy.
- RestauracjeNiskiePik południowy + wieczorny = obie strefy szczytowe. B22 zazwyczaj tańsza.
- Wspólnoty mieszkanioweNiskieCzęści wspólne to niskie napięcie - taryfa C, nie B. Pomyłka częsta przy zmianie.
