Ile wynosi opłata kogeneracyjna?

TAK, opłata kogeneracyjna w 2026 roku wynosi 3 zł za MWh i pozostaje na niezmienionym poziomie względem 2025 roku. Minister energii pod koniec listopada podpisał rozporządzenie utrzymujące dotychczasową stawkę, mimo że wcześniejsze projekty zakładały podwyżkę do 4,36 zł/MWh. Decyzja zapadła po ocenie czynników rynkowych, kosztów wytwarzania oraz sytuacji na rynku energii.

Opłatę kogeneracyjną płacą wszyscy odbiorcy energii elektrycznej – zarówno gospodarstwa domowe, jak i przedsiębiorstwa, w tym firmy z sektora MŚP. Naliczana jest od każdej zużytej megawatogodziny, podobnie jak opłata OZE, i pojawia się jako odrębna pozycja na fakturze za prąd. Środki z tej opłaty pokrywają koszty wsparcia dla elektrociepłowni wytwarzających energię w procesie wysokosprawnej kogeneracji, czyli jednoczesnego produkowania prądu i ciepła.

Dla porównania – opłata kogeneracyjna to jedna z trzech głównych opłat stałych obok opłaty mocowej (17,18 zł/miesiąc dla gospodarstw domowych) oraz opłaty OZE. Od 1 stycznia 2026 r. przestaje natomiast obowiązywać opłata przejściowa. Stawka 3 zł/MWh oznacza, że firma zużywająca 100 MWh rocznie zapłaci z tego tytułu 300 zł netto rocznie, a przedsiębiorstwo zużywające 1000 MWh – 3000 zł netto. Wysokość opłaty ustalana jest corocznie przez ministra ds. energii na podstawie kosztów systemu wsparcia kogeneracji.

Opłata kogeneracyjna finansuje system wsparcia dla elektrociepłowni wytwarzających energię elektryczną i ciepło w procesie wysokosprawnej kogeneracji, czyli jednoczesnej produkcji obu rodzajów energii w jednym urządzeniu. Stawkę ustala minister właściwy do spraw energii w drodze rozporządzenia, biorąc pod uwagę przede wszystkim koszty systemu wsparcia oraz prognozowane zapotrzebowanie na premie kogeneracyjne wypłacane wytwórcom.

Cel opłaty to pokrycie wypłat premii kogeneracyjnej przyznawanej w aukcjach prowadzonych przez Prezesa URE. W aukcji z 2025 roku minimalna premia wyniosła 220 zł/MWh, a maksymalna 248,80 zł/MWh, przy czym w grudniowej aukcji wsparciem mogła zostać objęta sprzedaż blisko 15,7 TWh energii elektrycznej z wysokosprawnej kogeneracji. Środki te trafiają do operatorów elektrociepłowni, którzy modernizują infrastrukturę i utrzymują produkcję skojarzoną zamiast wycofywać jednostki z rynku.

Dla przedsiębiorcy z sektora MŚP opłata kogeneracyjna pojawia się jako osobna pozycja na fakturze za dystrybucję energii, naliczana od każdej zużytej MWh – analogicznie do opłaty OZE. Podstawą prawną jest ustawa o promowaniu energii elektrycznej z wysokosprawnej kogeneracji oraz coroczne rozporządzenie ministra energii. W 2026 roku stawka pozostaje na poziomie 3 zł/MWh, mimo wcześniejszych zapowiedzi podwyżki do 4,36 zł/MWh – decyzja ministra zapadła po ocenie kosztów wytwarzania i sytuacji rynkowej.

Opłata kogeneracyjna trafia na rachunek jako oddzielna pozycja w części dystrybucyjnej, naliczana od każdej zużytej megawatogodziny energii elektrycznej pobranej z sieci. Mechanizm jest identyczny jak w przypadku opłaty OZE – dystrybutor mnoży wolumen zużycia przez stawkę 3 zł/MWh i dolicza wynik do faktury (według informacji URE).

Dla typowego gospodarstwa domowego zużywającego 200 kWh miesięcznie (czyli 0,2 MWh) opłata kogeneracyjna wynosi 0,60 zł netto miesięcznie, co daje 7,20 zł netto rocznie przy zużyciu 2,4 MWh w skali roku. Po doliczeniu 23% VAT obciążenie roczne sięga około 8,86 zł brutto. Przy wyższym zużyciu – np. 350 kWh/mc (4,2 MWh rocznie) – opłata wzrasta do około 12,60 zł netto rocznie.

Opłata kogeneracyjna pojawia się w sekcji opłat dystrybucyjnych obok opłaty mocowej (17,18 zł/miesiąc dla gospodarstwa domowego w 2026 roku) oraz opłaty OZE. W przeciwieństwie do opłaty mocowej, która jest stała i zależy od profilu zużycia, opłata kogeneracyjna skaluje się liniowo z faktycznym poborem energii – im więcej kWh, tym proporcjonalnie większe obciążenie. Od 1 stycznia 2026 r. z rachunków znika natomiast opłata przejściowa, która dla gospodarstw zużywających 500-1200 kWh rocznie wynosiła 0,10 zł miesięcznie netto.

W praktyce udział opłaty kogeneracyjnej w całkowitym rachunku za prąd pozostaje marginalny – dla przeciętnego gospodarstwa stanowi ułamek procenta miesięcznej należności. Utrzymanie stawki na poziomie 3 zł/MWh oznacza, że w 2026 roku ten konkretny element rachunku nie wpłynie na wzrost kosztów – inaczej niż opłata mocowa i OZE, które zostały podniesione.